Bileşik Faiz Nedir? Nasıl Hesaplanır?

Spread the love

 

Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır
Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır

 

“Bileşik faiz nedir, nasıl hesaplanır, nelere dikkat edilir, ne kadar kazandırır” gibi merak ettiğiniz tüm soruları, hazırladığımız makale içerisinde bulabilirsiniz.

Albert Einstein’ın bir keresinde; evrendeki en güçlü kuvvetin, bileşik ilkesi olduğunu söylediği söyleniyor. Yatırım ve finans sektöründe bu güç, bileşik getiri kavramı aracılığıyla kendini gösteriyor.

Bileşik faiz, birçok üst düzey yatırımcının servetlerini oluşturmada başarılı olmasının bir yoludur. Ancak bu sadece en iyi yatırımcılar için değil; tasarruf hesapları ve yatırım portföyleri aracılığıyla siz de bileşik faizden yararlanabilirsiniz.

Bileşik faiz nedir?

Bileşik faiz, anapara tutarı üzerinden kazandığınız faize ek olarak faiz kazandığınız yöntemdir. Anaparanıza uygulanan faiz ve ilk yılda kazandığınız faiz nedeniyle, ikinci yılda kazandığınız toplam paradır.

Örneğin, 500 ₺’niz varsa ve yılda %10 faiz kazanıyorsanız, bir yıl sonra 550 ₺ ‘niz olur. Ardından, gelecek yıl o 550 ₺’den %10 faiz kazanırsanız, ikinci yılın sonunda 605 ₺’niz olur. Dönem sonunda ele alınan orijinal 500 ₺’niz, kazandığınız faiz miktarı tarafından gölgede bırakılıncaya kadar devam eder.

Basit bir ifadeyle bileşik faiz; aldığınız faiz üzerinden faiz kazanmaya başlamanızı ve dolayısıyla paranızı, hızlandırılmış bir oranda katlamanız anlamına geliyor.



Bileşik Faizi Etkileyen Etmenler Nelerdir?

Paranızın bileşik faiz oluşturma oranını etkileyebilecek üç ana faktör vardır:

Yatırımınızın getiri oranı veya kârı: Örneğin, temettü ödeyen hisse senetlerine yatırım yapıyorsanız, bu, sermaye kazançları ve temettülerden elde ettiğiniz toplam kâr olacaktır. Bir tasarruf hesabına para yatırıyor olsaydınız, bu yıllık getiri yüzdesi olurdu.

Zaman: Vade süresini ne kadar uzun tutarsanız, o kadar çok kazanırsınız. Örneğin; Paranız 10 yıllık bir süre içinde, beş yıllık bir dönemde olduğundan daha fazla artacaktır.

Faiz üzerinden ne zaman vergi ödemeniz gerektiği: Hiç vergi ödemezseniz veya en azından bileşik dönemin sonuna kadar ödemezseniz, çok daha fazla paranız olur.

Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır
Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır

Basit ve Bileşik Faiz Arasındaki Fark Nedir?

Basit faiz yalnızca anapara bakiyesi üzerinden hesaplanırken, bileşik faiz hem anapara hem de kazanmış olduğunuz faiz üzerinden hesaplanır. Yani, 100 ₺’niz olsaydı ve her yıl bu 100₺’lik anapara bakiyesinden %10 kazansaydınız, basit faiz kazanıyor olurdunuz. Yıllık olarak yeni bakiyeye %10 oranda faiz uygulansaydı (birinci yılda 100₺ , ikinci yılda 110₺ vb.), bileşik faiz kazanıyor olurdunuz.

Bileşik Faiz Yasak mı?

Türk Borçlar Kanunu (1) ve Faiz Kanunu‘nda (2) bileşik faiz yasaklansa da Türk Ticaret Kanunu’nda (3) bazı istisnalar kabul edilir. Bunlar;

Cari hesaplarda bileşik faiz yürütülebilmesi için üç aydan az olmamak ve tarafların tacir olması aranırken; ödünç sözleşmelerinde bileşik faiz yürütülebilmesi için üç aydan az olmamak, tarafların tacir olması ve her iki taraf için de ticari iş niteliğinde olması şartları aranır.

Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır
Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır

Bileşik Faiz Hesaplama Nasıl Yapılır?

Bileşik faizin gücünü anlamanın bir başka yolu da, servetinizin zaman içinde ne kadar artabileceğini gösteren, bir bileşik faiz hesaplamaları tablosuna değerler koymaktır.

10.000 ₺’lik toplu bir tutarı kenara koyan bir yatırımcı olduğunuzu hayal edin. Zamanın ve farklı getiri oranlarının bu yatırım üzerindeki etkisini görmek için, aşağıdaki tabloya göz atın. Zamanla, para biriktirmek büyük bir servetin tek anahtarı değildir. Fakat Bileşik faiz hesabında büyük rol oyar

Bileşik Faiz Hesaplama Tablosu
4%8%12%16%
    10 YIL  14,802₺  21,589₺  31,058₺   44,114₺
    20 YIL  21,911₺  46,610₺  96,463₺   194,608₺
30 YIL  32,434₺  100,627₺  299,599₺   858,499₺
 40 YIL  48,010₺  217,245₺  930,510₺   3,787,212₺
 50 YIL  71,067₺  469,016₺  2,890,022₺   16,707,038₺
Örneğin, bugün 10.000 Türk Lirası yatırım yapan, bunu Hazine bonolarına yatıran ve önümüzdeki 50 yıl boyunca yılda ortalama %4 kazanan 20 yaşındaki bir kişi, eğer satın alımlar vergiden muaf bir şekilde yapılmışsa, 71.067 ₺’ye sahip olacaktır. Hisse senetlerine ve gayrimenkullere yatırım yapmış olsaydı ve aynı zamanda yıllık ortalama %12 getiri elde etseydi, sonunda 2.890.022 ₺ kazanırdı. Bileşikleştirmenin gücü sayesinde daha yüksek getirili varlık sınıfları eklemek, 40 kat fazla parayla sonuçlanacaktır. Yani faiz oranı dönem sayısına göre artacaktır.

Bileşik Faiz Nasıl Hesaplanır?

Bileşik faiz, bileşik faiz hesaplayıcı yardımıyla kolayca hesaplanabilir. Ancak bunu manuel olarak yapmak istiyorsanız, bileşik faiz hesaplama formülünü izlemeniz gerekir: Yıllık faiz oranınızı anapara başlangıç ​​değerinizle çarpın. Sonucu temel başlangıç ​​değerine ekleyin. Bu sizin yeni temel değerinizdir. İşlemi tekrarlayın. Örneğin, %10 x 100 TL = 10 TL, 10 TL + 100 TL = 110 TL, 110 TL yeni tutar üzerinden anapara bakiyenizdir.

Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır
Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır

Bileşik Faiz Birikimleri Nasıl Etkiler?

Gençlik yıllarınız, gelecek için para biriktirmeye başlamak için iyi bir zamandır. Bir ev satın almak veya emekli olduğunuzda kimseye ihtiyaç duymadan yaşamak için, bileşik faizden büyük ölçüde yararlanabilirsiniz.

Bileşik faiz kazanmaya başlamanın kolay bir yolu, yüksek getirili bir tasarruf hesabı açmak ve her ay belirli bir miktar ekleme yapmaktır. Böylece paranız büyüyebilir ve kişisel servetinizi oluşturmanıza izin verebilir.

Bir tasarruf hesabında yalnızca küçük bir miktar faiz kazanabilecek olsanız da, bileşik faiz zamanla artabilir. Örneğin, yüksek getirili bir tasarruf hesabına ayda 50 ₺ katkıda bulunduysanız ve yılda % 0,5 faiz kazandıysanız, 20 yıl sonra 12.000 ₺’yi aşabilirsiniz. Yani 12 bin TL, elde edilen faizdir.

Tasarruf kısmını hallettikten sonra, potansiyel olarak daha da fazla bileşik faizden faydalanmak için, yatırım yapmayı deneyebilirsiniz. Örneğin, bir yetişkinin yardımıyla bir yatırım hesabı açtığınızı varsayalım (yatırım yapmak için genellikle 18 yaşında veya daha büyük olmanız gerekir). 40 yıl boyunca (gün sayısı toplanarak) yatırım hesabına ayda 100 ₺ katkıda bulunduysanız ve her yıl yıllık %10 yatırım getirisi elde ettiyseniz, paranız 530.000 ₺’yi aşabilir.

Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır
Bileşik Faiz Nedir Nasıl Hesaplanır

Bileşik Faizde Zaman Ne Kadar Önemlidir?

Bileşik faizin arkasındaki temel, paranın değerinin ne zaman alındığına bağlı olarak değiştiğini belirten, paranın zaman değeri kavramıdır. Temettü ve faiz geliri elde etmek için yatırım yapabilirsiniz. Bileşik faiz, bu paranın büyümesini sağlar.

Fırsat maliyeti, bir faiz türü seçilmezse, olası kazançların kaybıdır. Bu durumda fırsat maliyeti, o paraya yatırım yapmazsanız, faiz olarak alamadığınız para miktarına eşit olacaktır.

Önceki örneğimizde, 500 TL’yi faiz olarak yıllık %10 faizli bir hesaba yatırmazsanız, yılda 50 TL veya daha fazla faiz kazanma fırsatını kaybedersiniz. 10 yılda, 500 TL’niz 1.296,87 TL olabilir. Ancak yatırım yapmazsanız, 10 yıl sonra hala 500 TL’niz olacaktır. Bu durumda fırsat maliyeti; 1.296,87 – 500 = 796,87 TL olacaktır.

Paranın zaman değerini anladığınızda, birikim ve sabrın, servet oluşturmanın bileşenleri olduğunu göreceksiniz.

İşte başka bir örnek: Diyelim ki 30 yaşındasınız ve 65 yaşında emekli olduğunuzda 1 milyon ₺’niz olsun istiyorsunuz. Yıllık yatırım getirisi %8 olan bir hesapta ayda 800 ₺ biriktirdiğinizi düşünelim. Bir bileşik faiz hesaplayıcı kullanarak, aylık 800 ₺’yi 29 yıl sonra, yani emekli olmayı planladığınızdan altı yıl önce, yıllık faiz oranları eklenerek 1 milyon ₺’ye çevirebileceğinizi görebilirsiniz.

Sonuç olarak;

Riskinizi azaltmak için tüm yatırım olasılıklarınızı göz önünde bulundurun. Yüksek getirili bir tasarruf hesabıyla başlayabilir ve bu para üzerinden yıldan yıla makul miktarda faiz kazanabilirsiniz. Paranızdan faiz kazanma şansı sunan mevduat hesapları ve para piyasası hesapları da vardır . Hisse senetleri, tahviller, borsa yatırım fonları, endeks fonları ve yatırım fonları da keşfedilecek yatırımlardır. Portföyünüze çeşitli yatırımlar eklemek, bu riski çeşitlendirmenize ve bileşik faizin gücüyle servetinizi oluşturmanıza yardımcı olabilir.

Kaynakça:

] }
Yorum yapın